Joan lo Bèstia

Maria ALVERNHE

CONTES - MYTHES - CROYANCES

Conte

--- En 1980 ---

Introduction

Enregistré durant l'automne 1980 et l'hiver 1981 par Alain Roussel et Yves Couderc de l'Institut d'estudis occitans Sud-Avairon de Saint-Affrique.
Publié en 1981 dans Contes tradicionals en occitan (2) de la collection Cèrcapaïs.
Les enregistrements originaux sont conservés au CORDAE La Talvera à Cordes (81).

Informateur

Transcription OC
Traduction FR

« Alara, aquo èra un enfant, èra un pauc, sai que, simple.
La maire l’envoiava a la fièira. 
Ie comandèt que portèssa de gulhas.
L’autre lo li fasquèt, pardí.
Mès, duja-te, sai pas ont las aviá fotudas, per la pòcha.
Quand arribèt, i agèt pas res.
“E mès, diguèt la maire, mès las te caliá metre aquí pel colet de la vèsta.
– Ò, digas pas res, ma maire, un autre còp o farai !”
Lo segond còp, de qué i comandèt ? De portar de relhas.
E las fotèt pel còl de la vèsta.
Imagina, quand arribèt, lo còl de la vèsta i aviá pas res pus.
“Que siás bèstia alara ! Te caliá atrapar un baston e passar aquí per aquel trauc e las fotre sus l’espatla.
– Digas pas res, ma maire, un autre còp o farai.”
Lo tresième còp, ie comandèt un pòrc, de crompar un pòrc.
L’autre trapa un baston e lo lo espinta pel cuol, pel cuol, e lo fa sortir pel cap, pardí.
E fot aquò sus l’esquina.
Duja-te, quand arribèt, lo pòrc soguèt tibat n’i a un brave briu.
“Que siás bèstia, bogre. Te caliá prene sul camin aquí amb un baston e fa : “Porcí, porçà ! Porcí, porçà !”
– Digas pas res, ma maire, un autre còp o farai.”
E lo tornèt far partir per crompar un pairòl, una pairòla.
L’autre, quand soguèt sul camin, anèm, amb un baston :
“Porcí, porçà ! Porcí, porçà !”
Pfft !, quand arribèt a l’ostal, aviá pas cap de cuol la pairòla.
E ie diguèt :
“Vei ! Digas pas res ! Demòra aicí, tu ; ieu, i anarai.”
Alara la maire lai anèt a la fièira.
Mès l’autre, lo temps que aprestava lo despartin, mònta la padena, aquí, sul fuòc e anèt quèrre de vin.
Mès que, dincas al celièr, entendèt que la padena cremava.
Alara, vite, daissèt lo robinet dubèrt. Anèt tirar la padena.
E quand tornèt, tot lo vin soguèt pel celièr.
Cossí faire ?
I aviá una sacada, un sac de farina aquí. Lo li fotèt per embubar lo vin. E i aviá una gossa de rita que coava aquí.
E l’autra i fasiá :
“Fat ! Fat te disi ! Fat te dirai !
Digas pas res o te tòrci lo còl !
Fat ! Fat te disi ! Fat te dirai !”
L’autre la trapa, i tòrd lo còl e la fot defòra. Pardí, la banda.
Mès que, pièi, per coar aqueles uòus ?
El los volguèt ben coar mès que los espotiguèt totes.
E, pièi, èra tot salçut.
Alara bramava :
“Canh del vesin, vèni lecar aicí ! Canh del vesin, vèni lecar aicí !”
Mès que lequèt pro, i bandèt tot.
Quand la maire tornèt, pardí, que vegèt tot aquò, ie diguèt :
“Vai-te’n, ten, que Diu te conduiga.
– Diu me conduiga ! Diu te conduiga !”
Se’n anèt ambe “Diu te conduiga ! Diu te conduiga !”
E sai pas de qué i a…, un òme que sai pas de qué fasiá.
Diguèt :
“Te cal pas dire aital, te cal dire…”
Non ! En aquel temps, vegèt una barta que cremava.
“Fuòc aluca ! Fuòc aluca ! Fuòc aluca !”
E l’autre que podiá pas l’escantir, ie fotèt una rascalada e ie diguèt :
“Fuòc escantiga !”
Alara, partiguèt en faguent :
“Fuòc escantiga ! Fuòc escantiga ! Fuòc escantiga !”
E passèt ont i aviá un òme que sai pas quant de temps que ie travalhava per alucar un forn…
E i en fotèt una rosta.
“Te cal pas dire aquò, cal dire : “Fuoquet per aquel trauquet !”
Alara, l’autre se’n anèt ambe : “Fuoquet per aquel trauquet ! Fuoquet per aquel trauquet !”
En aquel temps, trapèt un òme que cagava darrèr un bartàs, que èra enfuocat que podiá pas…
“Fuoquet per aquel trauquet !”
E l’autre sai pas de qué i e faguèt…

Ne sabi pas mai ieu. Me sembla, n’ai pas… »

© Institut d'estudis occitans Sud-Avairon

Communes concernées

Connexion perdue

Reconnexion en cours. La page reprendra là où vous en étiez.

essai /

Reconnexion impossible

Le réseau n'a pas répondu. Vérifiez votre connexion, puis réessayez.

Session expirée

La session a été fermée par le serveur. Rechargez la page pour continuer.

An error has occurred. This application may no longer respond until reloaded. An unhandled exception has occurred. See browser dev tools for details. Reload 🗙